Aşakdaky mazmun hytaý çeşmesinden maşyn terjimesi arkaly soňraky redaktirlemesiz terjime edildi.
Ýapon dilini hytaý diline terjime etmek terjime işinde umumy kynçylyklaryň biridir, esasanam dil gurluşy, medeni geçmiş we grammatika tapawutlary sebäpli terjime prosesini çylşyrymly edýär. Ýapon dili terjimesinde hytaý terjimeçileri terjime prosesinde köp kynçylyklara duçar bolýarlar, esasanam grammatika tapawutlary, söz baýlygyny saýlamak, hormatlamak we sözleýiş babatda. Bu makala terjime kynçylyklaryny jikme-jik öwrener we degişli çözgütleri hödürlär.
1, Ýapon diliniň grammatikasyndaky tapawutlar
Ýapon we hytaý dilleriniň arasyndaky grammatik tapawutlar terjimede umumy kynçylyklaryň biridir. Ýapon dilinde jümle gurluşy adatça "egne + obýekt + predikat" tertibinde bolýar, hytaý dilinde bolsa has çeýe bolýar, esasanam gepleşik dilinde, predikat işliginiň orny kontekste görä üýtgeýär. Mundan başga-da, ýapon dili grammatik gatnaşyklary görkezmek üçin bölejikleri ulanýar, hytaý dili bolsa grammatik gatnaşyklary görkezmek üçin söz tertibini we funksiýa sözlerini (meselem, "de", "lai" we ş.m.) ulanýar. Çözgüt: Terjime edilende, ilkinji ädim ýapon sözlemlerini böleklemek, her bir bölegiň grammatik funksiýalaryny düşünmek we soňra hytaý diliniň grammatika düzgünlerine laýyklykda makul düzedişleri girizmekdir. Mysal üçin, ýapon dilinde "が" ýa-da "は" adatça eýe alamatlary hökmünde ulanylýar we terjime edilende, eýe kontekstden çykaryp bolýar we jümle gurluşyny düzedip bolýar. Mundan başga-da, ýapon dilinde umumy tersine öwrülen jümleler ýa-da eýeleri düşürilen jümleler hytaý adatlaryna laýyklykda goşmaça ýa-da täzeden ýazylmaly.
2, Sözlük saýlamakdaky kynçylyklar
Käbir ýapon sözlüklerinde hytaý dilinde gönüden-göni degişli sözler ýok, bu bolsa sözlük saýlamagy terjimede uly kynçylyk döredýär. Mysal üçin, ýapon dilinde "おれ様" sözi hytaý dilinde doly deň söze eýe däl. Ol "köp zähmet" ýa-da "köp işlediňiz" diýip terjime edilip bilinse-de, ikisiniň konteksti we beýany doly gabat gelmeýär. Çözgüt: Gönüden-göni gabat gelmeýän sözlük bilen duşuşanda, terjimeçiler kontekste esaslanyp degişli düzedişleri girizmeli. Mysal üçin, "ýadaw" ýaly sözler üçin kontekstiň resmiligine esaslanyp dürli terjime usullaryny saýlap bolýar. Mundan başga-da, medeni aýratynlyklary bolan käbir sözlükler üçin düşündirişli terjime saýlap bolýar ýa-da maksatly dil okyjylarynyň düşünmegi üçin düşündirişli goşmaça jümleler ulanylyp bilner.
3, Hormatly we pesgöwünli dilleriň terjimesi
Hormat goýmak we pesgöwünlilik ýapon dilinde möhüm dil aýratynlyklarydyr, hytaý dilinde bolsa meňzeş sözler ýok. Şonuň üçin ýapon dilindäki hormatly we pesgöwünli sözleri hytaý diline nädip terjime etmek terjimede uly kynçylyk döredýär. Ýapon dilinde hormatly sözler diňe işlik üýtgeşmelerinde däl, eýsem aýratyn üns talap edýän "ございます" we "おっしいる" ýaly belli bir sözlem we jümle gurluşlarynda hem öz beýanyny tapýar. Çözgüt: Hormat sözleri ýapon diline terjime edende, terjimeçiler hytaý diliniň sözleýiş endiklerini we medeni geçmişini göz öňünde tutmalydyrlar. Resmi ýagdaýlarda "sen", "gui" ýaly hormatly sözleri ulanmagy saýlap bolýar; Has gepleşik gurşawynda hormatly sözleri degişlilik bilen goýup bolýar. Mundan başga-da, ýapon dilindäki käbir hormatly sözleri ton üýtgeşmeleri arkaly berip bolýar, mysal üçin "おっし동る", ol "aýt" diýip terjime edilip, hormaty kontekst arkaly berýär.
4, Ýapon dilinde goýberilme hadysasy
Ýapon dilinde käbir jümle bölekleri, esasanam gepleşik dilinde, köplenç goýberilýär. Mysal üçin, ýapon dilinde “きまか?” sözüniň eýesi köplenç goýberilýär we “きまか?” sözüni “git?” diýip terjime edip bolýar, ýöne goýberilen bölegi köp halatlarda hytaý dilinde aýdyňlaşdyrmak gerek bolýar. Bu goýberilme hadysasy terjimeçilerden goýberilen bölekleri kontekste esaslanyp çykarmagy talap edýär. Çözgüt: Terjime edilende, goýberilen bölekleri kontekste we kontekste esaslanyp doldurmak zerurdyr. Mysal üçin, ýapon dilinde gepleşik dilinde “きまか?” sözüniň eýesi goýberilýär, ýöne hytaý diline terjime edilende, jümleleriň bitewüligini we beýanyň aýdyňlygyny üpjün etmek üçin ýagdaýa görä “sen” ýa-da “biz” ýaly eýeler goşulmalydyr.
5, Medeni tapawutlaryň terjimede täsiri
Ýapon we hytaý dilleriniň medeni geçmişi dürli-dürli, bu bolsa käbir sözlemleriň ýa-da endikleriň terjimede gönüden-göni deň bolmagyny kynlaşdyrýar. Esasanam, däp-dessurlar, däp-dessurlar we jemgyýetçilik etiketi babatda terjime medeni düzedişleri talap edip biler. Mysal üçin, ýapon dilinde “いただきます” we “ごちそうさました” sözlemleriniň hytaý dilinde doly deň bolan sözlemleri ýok, şonuň üçin terjime edilende medeni tapawutlary göz öňünde tutmak gerek. Çözgüt: Bu ýagdaýda terjimeçileriň belli bir derejede medeniýetara düşünjesi bolmaly. Medeniýete degişli sözlemler üçin medeni adaptasiýa terjimesi ulanylyp bilner ýa-da maksatly dil okyjylarynyň düşünmegine kömek etmek üçin goşmaça düşündiriş terjimesi berlip bilner. Mysal üçin, “いただ〚す” “Men iýip başladym” diýip terjime edilip bilner, “っちそうした” bolsa degişli bellikler ýa-da düşündirişler bilen “Myhmansöýerligiňiz üçin sag boluň” diýip terjime edilip bilner.
6, Ýapon dilinde keýp bölejikleri we zarflar
Ýapon dilinde gepleýän adamyň duýgularyny, garaýyşlaryny ýa-da äheňini beýan etmek üçin ulanylýan köp sanly keýp sözleri we goşma sözler bar. Bu modal bölejikler we goşma sözler köplenç hytaý dilinde gönüden-göni deňdeş sözlere eýe bolmaýar. Mysal üçin, ýapon dilinde “ね”, “よ” we “かな” ýaly bölejikler hytaý dilinde doly birmeňzeş bölejiklere eýe bolmaýar. Çözgüt: Terjime edeniňizde, kontekstiň zerurlyklaryna görä hytaý dilindäki degişli äheň sözlerini ulanyp bilersiňiz. Mysal üçin, “ね” “ba” ýa-da “right” diýip terjime edilip bilner, “よ” bolsa “oh” ýa-da “ah” diýip terjime edilip bilner. Kontekst esasynda degişli äheň sözlerini saýlamak asyl tekstiň äheňini saklap, terjimäni has tebigy edip biler.
7, Uzyn we Goşma Jümleler bilen işlemek
Ýapon dilinde umumy uzyn we goşma sözlem gurluşlary käwagt terjimeçiler üçin sözlemleri bölmekde kynçylyk döredýär. Ýapon dilinde goşma sözlemler dürli sözlem böleklerini bölejikler we baglaýjylar arkaly baglanyşdyrýar, hytaý dilinde bolsa uzyn sözlemler köplenç özlerini aýdyň beýan etmek üçin sözlem gurluşlaryny üýtgetmegi talap edýär. Çözgüt: Çylşyrymly ýapon uzyn ýa-da goşma sözlemleri üçin terjimeçiler olary manylaryna görä bölüp, hytaý sözlemlerine laýyk gelmek üçin birnäçe gysga sözlemlere ýönekeýleşdirip bilerler. Mundan başga-da, terjimede düşnüksiz logika ýa-da nädogry beýan meseleleriniň öňüni almak üçin her bir sözlemiň bölekleriniň arasyndaky gatnaşyklara üns berilmelidir.
8, Gysgaça maglumat
Ýapon dilini hytaý diline terjime etmek grammatika tapawutlary, söz baýlygyny saýlamak, hormat atlary we sözleýiş ýaly dürli kynçylyklary öz içine alýan kyn işdir. Bu terjime kynçylyklaryny çuňňur seljermek arkaly her bir kynçylygyň arkasynda çözgütleriň bardygyny görmek bolýar. Terjimeçiler ýapon dilinden hytaý diline terjime işini has gowy ýerine ýetirmek üçin berk dil binýadyna, dil başarnyklaryny çeýe ulanmaga we medeniýetara duýgurlyga eýe bolmaly. Ýapon dilini terjime etmek prosesinde bu kynçylyklary çözmek diňe bir terjimäniň takyklygyny we akgynlygyny ýokarlandyrman, eýsem iki diliň we medeniýetleriň arasyndaky özara düşünişmegi we aragatnaşygy hem ösdürip biler.
Ýerleşdirilen wagty: 2025-nji ýylyň 24-nji apreli